🌼 Όνειρο ενός ανοιξιάτικου πρωινού Γκαμπριέλε Ντ’ Αννούντσιο: Η άνοιξη του αίματος 🩸🌹

Μερικά έργα δεν γράφονται για να τα παρακολουθήσεις· γράφονται για να σε υπνωτίσουν. Το «Όνειρο ενός ανοιξιάτικου πρωινού» του Γκαμπριέλε Ντ’ Αννούντσιο δεν βαδίζει πάνω στη γη, αλλά γλιστρά σαν άρωμα μέσα από μισόκλειστα παράθυρα, ανάμεσα σε λουλούδια, αίμα και ψιθύρους νεκρών. Από τις πρώτες κιόλας σκηνές, ο θεατής νιώθει πως μπαίνει σε έναν κόσμο όπου η πραγματικότητα έχει αρχίσει να λιώνει σαν κερί κάτω από το φως της άνοιξης. Κι εκεί, στο κέντρο αυτού του παραληρήματος, στέκει η Ισαβέλλα — μια γυναίκα πληγωμένη τόσο βαθιά, ώστε η ψυχή της μοιάζει να έχει εγκαταλείψει το σώμα της πριν ακόμη πεθάνει.

Ο Ντ’ Αννούντσιο δεν ενδιαφέρεται να αφηγηθεί μια ιστορία με την κλασική έννοια. Δεν τον απασχολεί η πλοκή όσο η ατμόσφαιρα, η μουσικότητα του λόγου, η μέθη των εικόνων. Η Ισαβέλλα δεν είναι απλώς μια τραγική ηρωίδα. Είναι σύμβολο παρακμής, ενοχής και ταυτόχρονα μιας αλλόκοτης αγιότητας. Έχει αγγίξει το αίμα, τον έρωτα και τον θάνατο τόσο βαθιά, ώστε πλέον δεν μπορεί να επιστρέψει στον κόσμο των «κανονικών» ανθρώπων. Περιφέρεται σαν υπνοβάτισσα μέσα σε κήπους, ακούει μυστικά στον άνεμο, μιλά για άσπρες πεταλούδες και λουλούδια, ενώ γύρω της όλοι προσπαθούν μάταια να συγκρατήσουν τα κομμάτια μιας ψυχής που διαλύεται.

🌷 Η άνοιξη εδώ δεν είναι εποχή χαράς. Είναι δύναμη επικίνδυνη. Ξυπνά μνήμες, ξαναφέρνει στην επιφάνεια το πάθος, ανασταίνει όσα έπρεπε να μείνουν θαμμένα. Ένα κόκκινο τριαντάφυλλο ανάμεσα σε λευκές τριανταφυλλιές αρκεί για να ανοίξει πάλι η πληγή της Ισαβέλλας. Ο Ντ’ Αννούντσιο μετατρέπει τη φύση σε συνένοχο της τραγωδίας. Τα δέντρα, τα άνθη, το νερό, το φως — όλα μοιάζουν να συμμετέχουν σε μια τελετή παραφοράς.

Κι έπειτα εμφανίζεται ο Βιρτζίλιο. Μια από τις πιο παράξενες και ποιητικές ανδρικές μορφές του συμβολιστικού θεάτρου. Δεν έρχεται σαν εκδικητής, παρότι είναι ο αδελφός του νεκρού. Έρχεται σαν άνθρωπος καταδικασμένος από τον ίδιο του τον έρωτα. Ο γιατρός τον περιγράφει σαν «παιδί της άνοιξης», σαν πλάσμα γεννημένο από άνεμο και χλόη. Ο νέος αυτός κουβαλά μέσα του όλη την αντίφαση του έργου: τον πόθο και την ενοχή, τη ζωή και τον θάνατο, την ανάγκη να αγγίξει την Ισαβέλλα και ταυτόχρονα τον τρόμο μπροστά στο αίμα που τους χωρίζει.

Στο έργο κυκλοφορεί παντού η αίσθηση της παρακμής που χαρακτήριζε την ευρωπαϊκή τέχνη των αρχών του 20ού αιώνα. Ο Ντ’ Αννούντσιο γράφει σε μια εποχή όπου ο άνθρωπος αρχίζει να χάνει την πίστη του στη λογική και στην πρόοδο. Η ψυχανάλυση γεννιέται, οι βεβαιότητες γκρεμίζονται, και το θέατρο στρέφεται προς το όνειρο, το υποσυνείδητο και το σύμβολο. Η Ισαβέλλα θυμίζει γυναίκες του ντεκαντάνς κινήματος — πλάσματα εύθραυστα και μοιραία μαζί, σαν να έχουν βγει από πίνακα του Μπέρντζλεϋ ή από ποίημα του Μπωντλαίρ.

Κι όμως, πίσω από όλη αυτή τη λυρική ομίχλη, το έργο μιλά για κάτι πολύ σύγχρονο. Μιλά για ανθρώπους που δεν αντέχουν το βάρος των τραυμάτων τους. Για ψυχές που ύστερα από μια βίαιη εμπειρία δεν μπορούν πια να επιστρέψουν στην προηγούμενη μορφή τους. Σήμερα ίσως δεν μιλάμε για «τρέλα» όπως στις αρχές του αιώνα. Μιλάμε για ψυχικό τραύμα, για κατάρρευση, για αποσύνδεση από την πραγματικότητα. Η Ισαβέλλα είναι ένα τέτοιο πλάσμα: μια γυναίκα που το παρελθόν της συνεχίζει να αιμορραγεί μέσα της.

🪻Εκεί βρίσκεται και η μεγάλη δύναμη του έργου. Δεν προσφέρει λύτρωση. Δεν υπόσχεται θεραπεία. Αφήνει τους ήρωες να αιωρούνται μέσα στο μυστήριο όπως αιωρείται η άσπρη πεταλούδα που βλέπει η Ισαβέλλα. Ο Ντ’ Αννούντσιο μοιάζει να ψιθυρίζει πως υπάρχουν πληγές που δεν κλείνουν ποτέ — μονάχα ανθίζουν ξανά κάθε άνοιξη με άλλο πρόσωπο.

Και όταν πέφτει η αυλαία, δεν μένει στη μνήμη τόσο η ιστορία όσο η αίσθηση πως πέρασε από μπροστά μας ένα παράξενο όνειρο: όμορφο, άρρωστο και επικίνδυνα ανθρώπινο. Ένα όνειρο όπου το αίμα ποτίζει τα λουλούδια κι η άνοιξη δεν υπόσχεται σωτηρία, αλλά την επιστροφή όλων όσων προσπαθήσαμε να ξεχάσουμε.

Ηχογράφηση: 1967 Μετάφραση: Ελευθερία Ντάνου Σκηνοθεσία: Κώστας Μπάκας Παίζουν οι ηθοποιοί: Ρίτα Μουσούρη, Κώστας Καστανάς, Αννα Βενέτη, Γιώργος Μοσχίδης, Δημήτρης Γούσης, Βέρα Ζαβιτσιάνου, Μελίνα Μάνου

📜 Εγγραφή στο κανάλι για περισσότερα θεατρικά έργα, μυστήριο και vintage ατμόσφαιρα!

https://www.youtube.com/@angeligeorgia808

Δεν πουλάμε ψυχή. Κρατάμε το φως αναμμένο

👉 https://angeligeorgiastoryteller.gr/support

Ό,τι αγάπησα και διάβασα, το αφήνω να βρει νέο σπίτι

👉 Metabook: https://metabook.gr/angel67

🍀 Angeli Georgia Storyteller of Light 💖